Między nauczycielami a ministerstwem narasta spór. MEN ma przeciwko sobie nie tylko oświatową Solidarność, ale także Związek Nauczycielstwa Polskiego. Eskalacja konfliktu niepokoi m.in. Europejskie Stowarzyszenie Przedsiębiorców Turystycznych, z kolei Polskie Stowarzyszenie Nauczycieli Przedmiotów Przyrodniczych zwraca uwagę, że w nowej podstawie programowej położono nacisk na przeprowadzanie m.in. zajęć terenowych. A te stoją pod coraz większym znakiem zapytania. Nauczyciele szkół i przedszkoli miasta Opola z ubolewaniem poinformowali o zawieszeniu współpracy w zakresie udziału uczniów w akcjach, imprezach, wizytach i wycieczkach.

Czy czekają nas nowe obowiązkowe szczepienia? Takie przynajmniej plany ma rząd, który właśnie opublikował rozporządzenie dotyczące poszerzenia katalogu chorób objętych obowiązkiem szczepień. Listę ma uzupełnić wakcynacja przeciwko zakażeniu ludzkim wirusem brodawczaka HPV. Mają być nim objęte dzieci już od 9. do 15. roku życia. Proponowana regulacja budzi sprzeciw, dotyczy bowiem najmłodszych i zarazem wirusa przenoszonego w przeważającej większości drogą płciową. Podpisy pod protestem w tej sprawie zbiera chociażby Fundacja Grupa ProElio.

Jak wynika z raportu National Assessment of Educational Progress (NAEP) coraz mniejszy odsetek amerykańskich uczniów osiąga choćby minimalny poziom zdolności poznawczych. Przyswojenie umiejętności rozumienia tekstu jest o dziesięć punktów niższe niż w 1992 r. kiedy rozpoczęto badania, a wyniki z matematyki są najgorsze od 2005 r. Ta tendencja nie ogranicza się tylko do Stanów Zjednoczonych, co widać po międzynarodowych badaniach dla OECD.

Ale zza oceanu płyną także dobre wiadomości. Coraz mniej studentów na amerykańskich uczelniach identyfikuje się jako osoby trans. Takie wnioski płyną z corocznych badań American College Health Association. Jak się okazuje, zaledwie 3,6 proc. deklaruje dziś transpłciowość. To spory spadek względem zeszłego roku, kiedy w taki sposób określało się 5,2 proc. studentów i jeszcze większy wobec 6,8 proc. w latach 2022-23. W tym samym badaniu odnotowano także znaczącą poprawę kondycji psychicznej młodych ludzi.

(szw)

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Twoje prawa jako rodzica:
  • Prawo do wglądu w materiały dydaktyczne i podręczniki
  • Prawo do złożenia pisemnego sprzeciwu wobec wybranych treści
  • Prawo do uczestnictwa w radzie rodziców i wpływu na szkolny program wychowawczy
  • Prawo do wnioskowania o zwolnienie dziecka z konkretnych zajęć (za zgodą dyrektora)

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Marzec 2026

Publikacja nowej podstawy programowej

MEN opublikowało projekt nowej podstawy programowej w Dzienniku Ustaw.

Kwiecień 2026

Konsultacje społeczne

Trwały zaledwie 3 tygodnie. Wpłynęło ponad 12 000 uwag od rodziców i nauczycieli.

Maj–Czerwiec 2026

Szkolenia nauczycieli

Obowiązkowe szkolenia dla pedagogów z nowych przedmiotów i metod oceniania.

Wrzesień 2026

Wejście w życie reformy

Nowe przedmioty i programy nauczania obowiązują we wszystkich szkołach publicznych.

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Uwaga – termin składania uwag mija 15 maja 2026!

Jeśli chcesz wyrazić swoje zdanie na temat reformy, masz czas do 15 maja 2026 r. Uwagi możesz składać przez platformę konsultacji MEN lub bezpośrednio do rady rodziców w swojej szkole.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.