Edukacja zdrowotna - STANOWISKO KOALICJI NA RZECZ OCALENIA POLSKIEJ SZKOŁY ws. PODSTAW PROGRAMOWYCH DWÓCH CZĘŚCI EDUKACJI ZDROWOTNEJ: OBOWIĄZKOWEJ I NIEOBOWIĄZKOWEJ

W Dzienniku Ustaw opublikowano rozporządzenia Ministra Edukacji wprowadzające nowy przedmiot szkolny — edukację zdrowotną — podzieloną na dwie części: obowiązkową i nieobowiązkową. Organizacje tworzące Koalicję na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły zajęły w tej sprawie jednoznaczne stanowisko.

Protest przeciwko obowiązkowej edukacji zdrowotnej

Część obowiązkowa nosi nazwę „edukacja zdrowotna", natomiast część nieobowiązkowa — „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne". Koalicja wyraża zdecydowany sprzeciw wobec obu elementów tego rozwiązania, wskazując na ich antyrodzinny i genderowy charakter. Zarzuty te poparte są analizą zatwierdzonej podstawy programowej, podręczników dla nauczycieli i uczniów oraz programów szkoleń dla nauczycieli tego przedmiotu.

Jako Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły stanowczo protestujemy przeciw wprowadzeniu do szkół od 1 września 2026 r. antyrodzinnych treści w ramach „edukacji zdrowotnej", i to w formie obowiązkowej! Jednocześnie wzywamy rodziców do wypisywania dzieci z nieobowiązkowego przedmiotu „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne".

Zdaniem Koalicji, przymusowy antyrodzinny i genderowy przekaz podczas zajęć szkolnych stanowi naruszenie prawa rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami, zagwarantowanego w art. 48 Konstytucji RP. Jest też — jak podkreślają sygnatariusze — uderzeniem w konstytucyjną ochronę małżeństwa, rodziny, macierzyństwa i rodzicielstwa zapisaną w art. 18 Konstytucji RP.

Czego rodzice mają prawo żądać od szkoły?

Powołując się na przepisy ustawy zasadniczej, Koalicja wskazuje, że rodzice mają pełne prawo domagać się od szkoły, aby prowadzona edukacja miała charakter prorodzinny i wspierała młodych ludzi w akceptacji siebie, swojej płci i ciała. W szczególności mają prawo żądać, aby:

• prorodzinna edukacja była zapisana jako obowiązek szkoły w jej statucie i w szkolnym programie wychowawczo-profilaktycznym;

• na obowiązkowych zajęciach nie pojawiały się treści antyrodzinne i podważające akceptację własnej płci i własnego ciała.

Wezwanie do wypisania dzieci z przedmiotu nieobowiązkowego

Koalicja wzywa wszystkich rodziców do jak najszybszego wypisywania dzieci z nieobowiązkowego przedmiotu „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne". Wskazuje, że podobnie jak część obowiązkowa, również ten przedmiot ma charakter antyrodzinny i genderowy — na co wskazują treści podstawy programowej, materiały dydaktyczne, szkolenia dla nauczycieli oraz poglądy twórców programu.

Dotychczas tematyka seksualna była podejmowana w szkole w kontekście małżeństwa i rodziny w ramach dobrowolnego przedmiotu „wychowanie do życia w rodzinie". Przedmiot ten został zlikwidowany, a problematyka seksualna przeniesiona w kontekst zdrowia. Koalicja ocenia ten fakt jako wymowny sygnał antyrodzinny — sugerujący, że w sferze seksualnej rodzina nie odgrywa istotnej roli. Stoi to zarazem w sprzeczności z delegacją ustawową zawartą w ustawie z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, która nakłada obowiązek uwzględnienia w programach nauczania wiedzy o wartości rodziny oraz życia w fazie prenatalnej.

Postulaty Koalicji

Organizacje tworzące Koalicję jasno formułują swoje oczekiwania wobec systemu edukacji. Opowiadają się za:

• całkowitą likwidacją przedmiotu „edukacja zdrowotna" (obecnie podzielonego na dwie części);

• powrotem do szkoły edukacji prorodzinnej;

• powrotem nauczania o zdrowiu w ramach 10 przedmiotów, tak jak miało to miejsce przez szereg lat.

Koalicja podkreśla, że wadliwa jest nie tylko ideologiczna treść nowego przedmiotu, ale również jego konstrukcja. Przedmiot ten — z założenia interdyscyplinarny — stworzono w oderwaniu od dyscyplin naukowych, opierając się w znacznej mierze na płynnych przekonaniach i ideologicznych hasłach. Wątpliwości budzi m.in. jednostronne przedstawianie tematów takich jak szczepienia ochronne, transplantologia, terapia daremna, zdrowa dieta czy zmiany klimatu — bez rzetelnego prezentowania różnych stanowisk obecnych w debacie publicznej, za to z naciskiem na „tropienie dezinformacji".

Jak chronić swoje dziecko? Oświadczenie rodzicielskie

Dla rodziców chcących podjąć konkretne działania w obronie swoich dzieci, Koalicja przygotowała „Oświadczenie rodzicielskie" — dokument pomocny w procesie rezygnacji z udziału w zajęciach oraz w egzekwowaniu prorodzinnego charakteru szkolnej edukacji. Oświadczenie dostępne jest na stronach ratujmyszkole.pl oraz takdlaedukacji.pl.

Stanowisko zostało podpisane przez koordynatorów Koalicji na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły:

• Hanna Dobrowolska, Ruch Ochrony Szkoły

• Agnieszka Pawlik-Regulska, Stowarzyszenie Nauczycieli i Pracowników Oświaty „Nauczyciele dla Wolności"

• mec. Marek Puzio, Fundacja Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris

• Elżbieta Lachman, Polskie Forum Rodziców

• dr Zbigniew Barciński, Stowarzyszenie Pedagogów NATAN

Czytaj także:

• Już jest OŚWIADCZENIE RODZICIELSKIE ws. rezygnacji z Edukacji zdrowotnej – zdrowie seksualne oraz ws. treści wychowawczych na innych zajęciach

• Obowiązkowa edukacja zdrowotna – co na to dyrektorzy szkół i rodzice?

• 15 000 zł – tworzymy nowe Polskie Forum Rodziców. Razem możemy dokończyć ten projekt!

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.