Ideologiczne ankiety w polskich szkołach? Organizacje ostrzegają przed naruszeniem praw rodziców i dzieci

Rząd na zlecenie Komisji Europejskiej próbuje ankietować 8-letnie dzieci na temat stanu ich zdrowia psychicznego, czy pyta o przynależność do grup związanych ze środowiskiem "LGBT". Rodzicec, bądźcie czujni.

Organizacje społeczne alarmują, że do polskich szkół podstawowych i ponadpodstawowych trafiają ankiety zawierające pytania o płeć, przynależność do środowisk LGBT, czy o stan zdrowia psychicznego dzieci. Formularze — jak wynika z ujawnionych informacji — są rozsyłane za pośrednictwem instytucji państwowych, szkół na prośbę Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej.

Treść ankiet budzi poważne kontrowersje. Wśród pytań dotyczących płci obok odpowiedzi „chłopiec" i „dziewczyna" znalazła się także trzecia opcja: „mam inną płeć". Uczniowie mają również zaznaczyć, czy identyfikują się jako część „grupy LGBTIQ+", a także udzielić informacji na temat ewentualnych problemów psychicznych czy emocjonalnych. Rodzice oraz eksperci podkreślają, że są to kwestie szczególnie wrażliwe i prywatne, których poruszanie w szkolnych ankietach może być poważnym naruszeniem prawa do ochrony danych.

Sprawę nagłośnił Marek Puzio, ekspert Instytutu Ordo Iuris oraz koordynator programu „Chrońmy dzieci. Szkoła i edukacja". Na platformie X ostrzegł przed „unijnymi ankietami podsuwanymi dzieciom w szkołach".

‼️UWAGA RODZICE‼️

Do szkół podstawowych i średnich są rozsyłane unijne ankiety z prośbą Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej o przekazanie ich uczniom (dedykowany wiek, jak wynika z ankiety, to 8-17 lat❗️).

⚠️W ankiecie już pierwsze pytanie dot. płci brzmi:
„Która… pic.twitter.com/sZd1Y1zOCT

— Marek Puzio (@marek_puzio_) November 27, 2025

Organizacje społeczne podkreślają, że podobne działania mogą podważać fundament zaufania pomiędzy rodzicami a szkołą. Rodzice mają prawo wiedzieć, jakie informacje gromadzi się o ich dzieciach, w jakim celu i kto będzie miał do nich dostęp. Tymczasem ankiety dotyczą kwestii bardzo osobistych, takich jak tożsamość psychoseksualna czy stan zdrowia psychicznego — co, jak wskazują prawnicy, wymaga szczególnej ostrożności, transparentności i dobrowolności.

W związku z ujawnieniem sprawy pojawiają się kolejne apele o natychmiastowe wstrzymanie podobnych badań w szkołach. Zdaniem wielu środowisk, szkoła nie powinna być miejscem, w którym dzieci — często bez świadomości konsekwencji — udzielają odpowiedzi na pytania wykraczające poza edukację i naruszające ich prywatność.

W związku z próbą udostępniania dzieciom podobnych ankiet, Instytut na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris zaktualizował rodzicielskie oświadczenie wychowawcze, które można złożyć w szkole dziecka.

Oświadczenie zastrzega, że udział dziecka w m.in. w zajęciach, warsztatach oraz badaniach, oswajających dzieci z tematyką LGBT wymaga uprzedniego poinformowania rodzica i jego wyraźnej pisemnej zgody. W oświadczeniu wyraźnie wyszczególniono również badania ankietowe oraz narażenie na odbiór treści podważających binarność płci.

- czytamy na stronie Instytutu.

Oświadczenie można pobrać TUTAJ [kliknij, aby pobrać]

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.