Kamień Wielki - rodzice bronią podstawówki (likwidacja i reorganizacja szkół)

Czy głosy rodziców mają znaczenie w polskim systemie szkolnictwa? Czy wsłuchują się w nie Ministerstwo Edukacji Narodowej oraz samorządy, które prowadzą szkoły? Nie jest z tym chyba najlepiej, o czym świadczy między innymi przykład Szkoły Podstawowej im. Orła Białego w Kamieniu Wielkim oraz władz miasta i gminy Witnica, położonej niedaleko Gorzowa Wielkopolskiego, w północno zachodniej części województwa lubuskiego.

To było wielkie święto

Kamień Wielki to wieś położona w województwie lubuskim, którą zamieszkują około sześciuset mieszkańców. Od kilku lat funkcjonuje w niej Szkoła Podstawowa im. Orła Białego, a był to między innymi rezultat zaangażowania rodziców. Otwarcie tej placówki oświatowej świętowały wówczas także lokalne władze. „Wraz z reformą szkół podstawowych pojawiła się możliwość przywrócenia pełnoklasowej i niezależnej szkoły mieszkańcom Kamienia Wielkiego. Burmistrz Dariusz Jaworski wsparł mieszkańców, którzy gremialnie opowiedzieli się za reaktywowaniem placówki. Po rozmowach z radnymi i z kuratorium Burmistrzowi udało się doprowadzić do stworzenia na nowo Szkoły Podstawowej im. Orła Białego w Kamieniu Wielkim z klasami 1-8" - takie słowa odnaleźć można w serwisie internetowym miasta i gminy Witnica, która jest organem prowadzącym szkołę.

Gmina planuje zmiany

Jednak, to co kilka lat było okazją do fotografowania się i przecinania wstęgi przez lokalne władze, teraz już nie jest dla nich okazją do radości. Władze gminy Witnica chcą zmienić model funkcjonowania szkół na swoim terenie, podobny do tego, który funkcjonował przed otwarciem pełnoklasowej placówki w Kamieniu Wielkim. W planach jest pozostawienie w tej wiejskiej szkole nauczania w klasach 1-3, a w sąsiedniej wsi - Dąbroszynie mają uczyć się dzieci w klasach 4-8. Tymi dwiema szkołami kierowałby jeden dyrektor, a dzięki takiej zmianie gminny budżet miałby zaoszczędzić około pięciuset tysięcy złotych rocznie. Na początku lutego 2026 roku uchwała intencyjna w sprawie reorganizacji została przegłosowana przez witnicką radę miasta - za było dziewięć osób, a sześć było przeciw.

Sprzeciw rodziców

Na taką zmianę, planowaną przez władze gminy Witnica, nie zgadzają się rodzice dzieci uczęszczających do szkoły w Kamieniu Wielkim. Nie chcą pozwolić na to, żeby uczniowie z klas 4-8 musieli dojeżdżać na lekcje do Dąbroszyna. Od kilku miesięcy protestują przeciwko reorganizacji systemu placówek szkolnych na terenie gminy. Tą sprawą zainteresowali nie tylko władze oświatowe, ale i lokalne oraz ogólnopolskie media. Prowadzą także stronę „NIE dla Likwidacji Szkoły Podstawowej im. Orła Białego w Kamieniu Wielkim" w serwisie Facebook, gdzie informują o działaniach, które mają zapobiec niekorzystnej dla ich dzieci zmianie.

Próba cenzury czy błąd systemu?

8 lutego 2026 roku w serwisie Facebook pojawiła się następująca informacja: „Z ogromnym smutkiem informujemy, że oficjalna strona Miasto i Gmina Witnica zablokowała nasz profil" - napisała społeczność z Kamienia Wielkiego. Jednak presja mieszkańców sprawiła, że już dzień później te ograniczenia zostały usunięte i mogą oni w mediach społecznościowych odnosić się do działań gminnej władzy. Rodzice z Kamienia Wielkiego otrzymali wyjaśnienie, które także zostało opublikowane: „Nasz profil został zablokowany ze względu na automatyczne ustawienia grupy, które ograniczają aktywność bardzo nowych profili. Blokada nie była działaniem personalnym i dotyczy wszystkich według tych samych zasad".

Czy rodzicom z Kamienia Wielkiego uda się ostatecznie przekonać władze gminy Witnica do rezygnacji z planów likwidacji pełnoklasowej Szkoły Podstawowej? MEN mówi jasno: „Edukacja jak najbliżej domu, zamiast zamykać małe szkoły – dajemy im drugie życie."

„Pani Burmistrz - to jak w końcu jest?" – pytają na stronie fejsbukowej zaniepokojeni rodzice.

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.