Na ratunek polskiej demografii. Konferencja

W Sejmie RP na zaproszenie wicemarszałka Krzysztofa Bosaka (Konfederacja) debatowali 19.03.2026 r. eksperci na konferencji "Polityka demograficzna - dziś i jutro". To spotkanie, które ma dać odpowiedź i zaproponować rozwiązania kryzysu demograficznego.

Konferencja "Polityka demograficzna - Dziś i jutro": Na ratunek polskiej demografii. Sejm RP, kryzys demograficzny, polityka demograficzna, Krzysztof Bosak (wicemarszałek).

O kryzysie demograficznym i jego potencjalnych skutkach dla państwa i społeczeństwa mówi się nie od dziś. Wszyscy, którzy podejmują ten temat rysują go w bardzo ciemnych barwach, przewidując katastrofę, która może spotkać Polskę, jeśli nie uda nam się odwrócić negatywnych trendów, skutkujących wymieraniem Polaków. Najnowsze dane Głównego Urzędu Statystycznego pokazują, że w roku 2025 ubyło nas o 157 tys. osób, a dzietność sięgnęła niespotykanego wcześniej poziomu około 1,1 dziecka na kobietę, przy czym, abyśmy mogli mówić o zastępowalności pokoleń ten wskaźnik powinien wynosić przynajmniej 2,1.

Więcej na temat diagnozy polskiej demografii pisaliśmy tutaj.

O tym, jak wyjść z kryzysu demograficznego podczas konferencji zorganizowanej przez wicemarszałka Sejmu Krzysztofa Bosaka, rozmawiali politycy, eksperci, przedstawiciele organizacji pozarządowych i think-tanków. Wydarzenia zatytułowane "Polityka demograficzna – dziś i jutro", które odbyło się w Sejmie 19 marca 2026 roku, miało dać politykom do rąk narzędzia do zaprojektowania systemowych rozwiązań, mających poprawić polską demografię.

Otwierając konferencję Krzysztof Bosak podkreślał, że zagadnienie zmian demograficznych jest jednym z najważniejszych wyzwań stojących przed Polską.

"Nie ma w naszym życiu społecznym wyzwania poważniejszego niż przełamanie kryzysu demograficznego."

- powiedział Bosak.

Zaznaczył, że omawiając ten temat badaczom towarzyszy atmosfera defetyzmu, ponieważ nie wierzą oni, że da się to odwrócić i skazani jesteśmy na podążanie drogą, którą poszły kraje zachodniej Europy - migracji.

"Takie podejście eliminuje, wyklucza albo lekceważy czynnik świadomej woli, decyzji, wolności w kształtowaniu własnej przyszłości. (...)Jesteśmy tutaj po to, by przedyskutować koncepcję jak przełamać kryzys demograficzny. Nie ma żadnego powodu, abyśmy wierzyli, że podobnie jak inne narody europejskie czy inne narody na świecie jesteśmy skazani tylko na jedną możliwą ścieżkę przebiegu dalszej historii."

- podkreślił lider Konfederacji.

Wicemarszałek polskiego Sejmu wskazał w swojej diagnozie krótkowzroczność proponowanych przez niektórych ekspertów rozwiązań, polegających na załataniu dziury demograficznej masową migracją.

"Bez dzieci nie będziemy mieć rozwijającej się gospodarki, ani prawidłowo działającego systemu ubezpieczeń społecznych i finansów publicznych. Nie będzie harmonijnie funkcjonującego społeczeństwa, bo masowa imigracja z kręgów obcych kulturowo we wszystkich społeczeństwach zachodnich jest uzasadniana kryzysem demograficznym, więc rozwiązanie problemów imigracyjnych nierozerwalnie łączy się z rozwiązaniem problemów związanych z demografią."

- zaznaczył Krzysztof Bosak

Systemowe rozwiązania, zamiast doraźnych

Wicemarszałek Sejmu zaznaczył, że ideą zorganizowania konferencji było przedstawienie pozytywnego programu, mającego na celu skonstruować pomysły i rozwiązania pozwalające wyjść z kryzysu demograficznego. Zdaniem Krzysztofa Bosaka problemy nie ma jednej recepty żeby rozwiązać problemy demograficzne w Polsce. Dlatego konferencję "Polityka demograficzna ..." podzielono na kilka paneli, w których eksperci przedstawiali własne pomysły na poprawę demografii w Polsce.

Wśród bloków tematycznych znalazły się między innymi kultura, organizacja społeczne, prawo, instytucje i polityka finansowa państwa (w tym polityka mieszkaniowa i rynku pracy. Bosak wskazał, że kultura jest istotna, ponieważ to ona determinuje jakie są kształtowane postawy w społeczeństwie, w duchu jakich wartości żyjemy i inspirujemy innych, jak postrzegamy postawy godne naśladowania, jakie są trendy społeczne kreowane przez liderów życia społecznego poprzez media, kulturę masową oraz media społecznościowe.

Organizacja społeczna została zdefiniowana jako to, co dzieje się pomiędzy ludźmi i ma ponadjednostkowy charakter. W tym obszarze wskazano zanik rodzin wielopokoleniowych, odległość rodzin z dziećmi od dziadków, co powoduje większe trudności w organizacji życia rodzinnego.

Krzysztof Bosak zauważył, że istotnym, choć niewystępującym w planie wydarzenia, jest obszar związany z medycyną - opieką okołoporodową, opieką nad kobietami w ciąży, czy problemy związane z płodnością i dotycząca jej profilaktyka.

Podczas wydarzenia wystąpili między innym, przewodnicząca Rady Rodziny i Demografii przy prezydencie Karolu Nawrockim Barbara Socha, ministrowie w Kancelarii Prezydenta Karol Rabenda i Adam Andruszkiewicz, Przewodniczący Klubu Poselskiego Konfederacji Grzegorz Płaczek i posłanka Konfederacji Karina Bosak, a także przedstawiciele takich organizacji takich jak Klub Jagielloński, Fundacja Instytut Pokolenia, Ordo Iuris, Fundacja Priorytety, Centrum Strategii Rozwojowych i wiele innych,

Zdjęcia: https://x.com/krzysztofbosak

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.