Nie tylko rodzice zaniepokojeni tzw. Kartą Równości – oświadczenie Rady Rodziny

Nie milkną echa przyjętej przez poznańskich radnych 11 lutego br. „Europejskiej karty równości kobiet i mężczyzn w życiu lokalnym". Ukazało się w tej sprawie Oświadczenie Rady Rodziny przy Wojewodzie Wielkopolskim, w którym czytamy:

„Jako Rada Rodziny przy Wojewodzie Wielkopolskim, do której zadań należą m.in. takie działania, jak promowanie wartości rodziny oraz monitorowanie zmian dotyczących rodzin i informowanie o głównych potrzebach rodzin w regionie, z niepokojem obserwujemy wydarzenia ostatnich tygodni w Poznaniu związane z działaniami władz miasta w sprawie "Europejskiej karty równości kobiet i mężczyzn w życiu lokalnym".

W duchu odpowiedzialności za dobro i dobrobyt wielkopolskich rodzin czujemy się w obowiązku zabrać głos w sprawie uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 11 lutego 2020 r. dotyczącej wprowadzenia Karty Równości, która naszym zdaniem będzie istotnie wpływać na wszystkie sfery funkcjonowania miasta, a w szczególności na życie i bezpieczeństwo wielkopolskich rodzin oraz wychowanie i edukację dzieci i młodzieży.

Uważamy, że pod hasłem równości, Karta stawia pod wielkim znakiem zapytania zasady wolności oraz sprawiedliwości społecznej, gdyż przyznaje uprzywilejowaną pozycję organizacjom, środowiskom, a także zachowaniom i postawom, które nie sprzyjają tworzeniu trwałych i stabilnych rodzin, bądź wyraźnie negują ich rolę i znaczenie dla ładu społecznego. W rzeczywistości to rodziny stanowią niezastąpioną przestrzeń, gdzie rodzą się dzieci, które dzięki rodzicielskiej trosce i wychowywaniu wzbogacają społeczeństwo o niezbędny kapitał ludzki i społeczny, a także zapewniają jego trwanie. Przyjęcie uchwały w tym kształcie rodzi poważne obawy o naruszenie, zagwarantowanych w Konstytucji RP, praw rodziców do wychowywania dzieci zgodnie ze swoim przekonaniami (art. 48 Konstytucji RP - pkt. 1 oraz 2), jak również poważne ryzyko naruszenia art. 32 Konstytucji RP - pkt. 1 oraz 2), który to gwarantuje nam niedyskryminację w życiu politycznym, społecznym i gospodarczym. Ta uchwała narusza wspomniane wyżej przepisy obowiązującego w Polsce prawa.

Efektem wprowadzenia Karty ma być zaprojektowanie poznańskiej polityki równości. Dostępne badania na ten temat dają podstawy, by spodziewać się, że tzw. działania równościowe mogą skutkować dyskryminacją i marginalizowaniem rodzin opartych na trwałym związku mężczyzny i kobiety, co m.in. tylko pogorszy już i tak złą sytuację demograficzną, w jakiej znajduje się miasto Poznań.

Ponadto uważamy za daleki od demokratycznych standardów sposób, w jaki władze miasta postanowiły zalegalizować Kartę. Chodzi przede wszystkim o brak szerokich konsultacji społecznych poprzedzających wprowadzenie dokumentu, zignorowanie głosów i petycji tysięcy mieszkańców Poznania i Wielkopolski przeciwnych Karcie oraz nieprzyjęcie zaproszenia na debatę jej poświęconą, zorganizowaną przez poznańskie ruchy i organizacje pozarządowe".

Specjalne oświadczenie wydało także Forum Współpracy Wielkopolskich Organizacji Pozarządowych (skupiające około sześćdziesiąt podmiotów), w którym zwrócono m.in. uwagę na art. 13 ust. 3 Karty, który zobowiązuje sygnatariusza do „sprawdzania materiałów edukacyjnych szkół i innych programów edukacyjnych oraz metod nauczania, w celu zapewnienia, że zwalczają one stereotypowe postawy i praktyki". W oświadczeniu czytamy, że „Tego rodzaju forsowanie zmian w programach nauczania stanowi istotną ingerencję w prawa rodziców do wpływu na wychowanie i edukację swych dzieci, chronionych przez art. 48 ust. 1 Konstytucji. Co więcej, oznacza także złamanie Prawa oświatowego, które nie przewiduje kompetencji do kształtowania przez prezydenta miasta treści nauczania dzieci w szkole".

Zaniepokojenie wyraził także metropolita poznański, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, abp Stanisław Gądecki w oświadczeniu napisał m.in.: „W duchu odpowiedzialności za bezpieczeństwo rodzin, dzieci i młodzieży oraz w trosce o dobro przyszłych pokoleń i rozwój naszego regionu wyrażam głęboki niepokój w związku z przyjęciem przez Radę Miasta Poznania tzw. Europejskiej Karty Równości". I dalej: karta „w poważny sposób ingeruje w konstytucyjne prawo rodziców do wychowania dzieci zgodnie ze swoimi przekonaniami". Całe oświadczenie można przeczytać tutaj.

Do naszej redakcji dotarł również list od prezesa Wielkopolskiej Izby Gospodarczej - Polskiej Izby Biznesu, Tomasza Desko, w którym czytamy m.in.: „jak twierdzi ekonomista Garry Becker, laureat Nagrody Nobla - „Podstawą rozwoju ekonomicznego społeczeństwa jest trwałe, monogamiczne, heteroseksualne małżeństwo, koncentrujące się na inwestycjach 'specyficznych'. Oczywistym i najczęstszym przykładem takich inwestycji 'specyficznych' są dzieci". Realizacja wielu założeń „Europejskiej karty równości kobiet i mężczyzn w życiu lokalnym" może uderzyć właśnie w te „podstawy rozwoju ekonomicznego". Co więcej, jest zagrożeniem dla wolności gospodarczej. Na przykład, promocja zatrudniania pracowników z powodów innych niż kwalifikacje zawodowe, stoi w sprzeczności z najlepszymi praktykami prowadzenia efektywnych przedsiębiorstw".

Stanowisko w tej sprawie zajęła również wielkopolska kurator oświaty Elżbieta Leszczyńska w specjalnym komunikacie, pisząc m.in.: „odnosząc się do przyjętej w dniu 11 lutego 2020 r. przez Radę Miasta Poznania Europejskiej Karty Równości Kobiet i Mężczyzn w Życiu Lokalnym, informuję, iż art. 13 (3) nie może mieć zastosowania, gdyż w polskim systemie prawnym jednostka samorządu terytorialnego jako organ prowadzący nie sprawuje nadzoru pedagogicznego nad szkołami i placówkami oświatowymi. Zgodnie z Wprowadzeniem, zawartym w Europejskiej Karcie Równości Kobiet i Mężczyzn w Życiu Lokalnym, działania samorządu muszą się mieścić „(…) w ramach ich własnych kompetencji (…)"." Cały Komunikat Wielkopolskiej Kurator Oświaty można przeczytać tutaj.

Zdjęcie ilustracyjne/Pixabay.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.