Poznań: „To nie jest reforma, to demontaż”. Czy to koniec Mickiewicza? Terenowe Forum Oświatowe
Podczas Terenowego Forum Oświatowego w Poznaniu odbyła się debata, w której zmiana reformy polskiej edukacji została ostro skrytykowana przez ekspertów.
- Od września 2026 r. biologia i geografia zostaną połączone w nowy przedmiot „Przyroda"
- Obowiązkowa edukacja zdrowotna zastąpi dotychczasowe WDŻ – rodzice mają prawo do wglądu w program
- Zmiany obejmą szkoły podstawowe (klasy 4–8) oraz licea i technika
- Rodzice mogą złożyć pisemny sprzeciw wobec wybranych treści – wzór pisma w artykule
W Poznaniu 17 marca 2026 roku odbyło się Terenowe Forum Oświatowe, które zgromadziło nauczycieli, rodziców oraz przedstawicieli organizacji społecznych. Spotkanie szybko przerodziło się w ostrą debatę o kierunku zmian w polskiej edukacji. Forum poprowadziła i wygłosiła prelekcję Elżbieta Lachman z Polskiego Forum Rodziców oraz rzecznik prasowy Koalicji na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły.
Już na początku swojego wystąpienia nie pozostawiła wątpliwości co do oceny obecnych działań Ministerstwa Edukacji kierowanego przez Barbara Nowacką:
„Nie mówimy o jakiejś drobnej zmianie. Takiej zmiany w polskiej edukacji nie było od dekad".
- powiedziała Lachman.
„Ta deforma to kradzież wiedzy naszym dzieciom"
Elżbieta Lachman przekonywała, że skala reform wykracza daleko poza standardowe korekty systemu. Nie kryła negatywnego stosunku do wdrażanych przez Barbarę Nowacką reform.
„Jest to niweczenie pracy wielu pokoleń pedagogów i praktycznie kradzież wiedzy naszym dzieciom".
- powiedziała Elżbieta Lachman
Jak podkreśliła, skutki tych działań mogą być dramatyczne dla przyszłości młodych ludzi:
„Nasze dzieci będą pozbawione szans, aby uzyskać wyższe dochody niż rodzice i dziadkowie".
Jej zdaniem projektowane w polskiej szkole zmiany pozbawiają dzieci, będące przyszłymi pracownikami, perspektyw na udane życie zawodowe, szczęśliwe życie prywatne, a co się z tym wiąże także rodzinne. Argumentowała, że bez podstawowych kompetencji i wiedzy dzieci nie będą miały szans na rozwój karier, a co za tym idzie, nie będą w stanie zapewnić finansowej stabilizacji umożliwiającej posiadanie dzieci i utrzymanie rodziny.
Lawina zmian
W swoim wystąpieniu konsekwentnie używała określenia „deforma", podkreślając krytyczny stosunek do reform. Wśród najważniejszych zarzutów wymieniła m.in.: zmiany w podstawach programowych, likwidację prac domowych, implementację edukacji włączającej, ograniczanie lekcji religii, ograniczanie roli tradycyjnych ocen, wprowadzanie nowych przedmiotów, takich jak edukacja zdrowotna (w miejsce WDŻ), czy edukacja obywatelska.
Dzieci wynarodowione – nowe podstawy programowe
Elżbieta Lachman w swoim wystąpieniu uwypukliła zmiany dotyczące podstaw programowych w szkołach podstawowych. Zaznaczyła, że największą rewolucję przechodzą treści dotyczące języka polskiego, czy historii. Zaznaczyła, że znika kanon lektur w klasach IV-VI, a nauczyciel ma wspólnie z uczniami wybierać pozycje książkowe do omawiania na lekcjach. Zauważyła, że ze szkoły podstawowej znika „Pan Tadeusz" A. Mickiwicza,
„Więc w szkole podstawowej znika Mickiewicz, właśnie kilka dni temu wykreślono Mickiewicza. Z dwunastu ksiąg ma zostać tylko... „Inwokacja".
- powiedziała Lachman.
Jej zdaniem są to działania ukierunkowane na przystąpienie Polski do Europejskiego Obszaru Edukacji. W praktyce ma to oznaczać zrównanie treści nauczania i egzaminów w całej Unii Europejskiej, co skutkować będzie wymazaniem tożsamości narodowej na rzecz „tożsamości europejskiej".
„Równanie w dół zamiast w górę", czyli projektowanie uniwersalne
Szczególnie mocno wybrzmiała w wystąpieniu Elżbiety Lachman krytyka edukacji włączającej, która polega na wprowadzeniu do szkół ogólnodostępnych dzieci z upośledzeniami intelektualnymi, co skutkuje spadkiem poziomu nauczania.
„Nie równamy w górę, tylko równamy w dół".
- przekonywała Elżbieta Lachman.
Zdaniem Lachman może to prowadzić do obniżenia poziomu nauczania i ograniczenia szans rozwojowych uczniów:
„Jeśli obniżymy poziom w szkołach, to gdzie jest nasza przyszłość?"
- pytała retoryczne.
Więcej o edukacji włączającej pisaliśmy TUTAJ -> https://polskieforumrodzicow.pl/forum-szkolne-aktualnosci/ocena-funkcjonalna-w-polskiej-edukacji-uczniowie-poddani-diagnozie-przez-nauczycieli
Nauczyciel „do usług ucznia"?
W wystąpieniu pojawił się również wątek zmieniającej się roli nauczyciela:
„Nauczyciel nie jest już autorytetem, tylko ma być 'do usług ucznia'".- mówiła Elżbieta Lachman
Prelegentka ostrzegała, że w dłuższej perspektywie może to doprowadzić do marginalizacji zawodu nauczyciela:
„Jeśli dzisiaj nauczyciele tego nie zatrzymają, to za kilka lat mogą przestać być potrzebni".
Lachman podkreśla, że w ostatnich latach wzrosła liczba przyjętych do pracy w szkołach psychologów, mediatorów pedagogicznych, coach'ów. Jej zdaniem te osoby mogą niebawem zastąpić nauczycieli w pilnowaniu uczniów, którzy uczyć się będą z lekcji wyświetlanej na ekranach.
Zmiany „niepostrzeżenie wprowadzane do szkół"
Lachman podkreślała także sposób wdrażania reform, który jej zdaniem nie świadczy o dobrych intencjach osób, które te zmiany wprowadzają:
„Te zmiany wdraża się szybko, najchętniej niepostrzeżenie, na wielu poziomach, nie komunikując tego stosownie".
- powiedziała Elżbieta Lachman
Według niej nauczyciele często nie mają pełnej wiedzy o wszystkich elementach reformy:
„Czasami dopiero w pokoju nauczycielskim dowiadują się, co tak naprawdę się dzieje".
- mówiła
Apel do rodziców i nauczycieli
Na zakończenie wystąpienia padł wyraźny apel o mobilizację środowisk szkolnych: „To jest ostatnia chwila, żeby się obudzić".
- alarmowała Elżbieta Lachman.
Prelegentka zachęcała do aktywności i sprzeciwu wobec zmian, któr zaszkodzą mlodemu pokoleniu i przyszłosci Polski.
Terenowe Forum Oswiatowe zostało zorganzowane przez: Polskie Forum Rodziców, Stowarzyszenie Odpowiedzilny Poznań, Fundację Głos dla Życia, Grupę Mamy MOC dla Pokolenia. Koalicję na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły i Stowarzyszenie Nauczyciele dla Wolności
Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.
Co dokładnie się zmienia?
Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.
„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."
— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski
Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.
Prawa rodziców – co możesz zrobić?
Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.
- Prawo do wglądu w materiały dydaktyczne i podręczniki
- Prawo do złożenia pisemnego sprzeciwu wobec wybranych treści
- Prawo do uczestnictwa w radzie rodziców i wpływu na szkolny program wychowawczy
- Prawo do wnioskowania o zwolnienie dziecka z konkretnych zajęć (za zgodą dyrektora)
Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.
Harmonogram wdrożenia reformy
Publikacja nowej podstawy programowej
MEN opublikowało projekt nowej podstawy programowej w Dzienniku Ustaw.
Konsultacje społeczne
Trwały zaledwie 3 tygodnie. Wpłynęło ponad 12 000 uwag od rodziców i nauczycieli.
Szkolenia nauczycieli
Obowiązkowe szkolenia dla pedagogów z nowych przedmiotów i metod oceniania.
Wejście w życie reformy
Nowe przedmioty i programy nauczania obowiązują we wszystkich szkołach publicznych.
Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich
Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.
Jeśli chcesz wyrazić swoje zdanie na temat reformy, masz czas do 15 maja 2026 r. Uwagi możesz składać przez platformę konsultacji MEN lub bezpośrednio do rady rodziców w swojej szkole.
Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.
Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.
Komentarze
Napisz komentarz
Komentarze są moderowane — Twój wpis pojawi się po zatwierdzeniu przez redakcję.