Propaganda sukcesu kontra rzeczywistość: jak naprawdę rodzice i nauczyciele oceniają projekt Reforma26. Kompas Jutra?

Jeszcze w grudniu 2025 prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę, która miała umożliwić wprowadzenie do szkół Reformę26. Kompas Jutra, przed którą ostrzegają eksperci – pisaliśmy o tym szeroko na naszym portalu. Natomiast 16 stycznia MEN rozpoczął cykl spotkań… promujących niebezpieczną reformę. O co tu chodzi?

Szkodliwa reforma oświaty

Reforma26. Kompas Jutra to całkowite przeorganizowanie i ponowne zcentralizowanie polskiej edukacji. Jeśli założenia reformy zostaną wdrożone, szkoła nie będzie już uczyć, przejmie natomiast kontrolę nad uczniami i będzie kształtować ich według dokumentu nazwanego Profil absolwenta i absolwentki i przygotowanego przez Instytut Badań Edukacyjnych: edukacja klimatyczna, równościowa, tranzycja płciowa, a do tego edukacja seksualna w niebezpiecznej formie – o tym wszystkim będą uczyć się nasze dzieci, a przyświecać im będą takie wartości, jak inkluzja społeczna czy dobrostan. Wiedza będzie już tylko narzędziem do osiągania celów, których jednak tak ukształtowani młodzi ludzie nie będą potrafili sobie stawiać.
Plan całej reformy nie jest podparty badaniami naukowymi (co potwedza kontrola poselska posła Marcina Józefaciuka TUTAJ), a dokumenty opisujące reformę pełne są błędów i sprzeczności (co omawia metodyk Dorota Dziamska TUTAJ). Podstawy programowe z języka polskiego i historii przygotowane według nowych założeń są uboższe o wiele ważnych treści, co wypacza sens nauczania tych przedmiotów. Poziom nauczania dodatkowo zaniżany jest przez forsowaną na siłę inkluzję, która dzieci niepełnosprawne, również intelektualnie, sadza w jednych ławkach z dziećmi zdrowymi i każe stawiać wszystkim te same wymagania.
Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły zrzeszająca ponad 90 organizacji przeprowadziła internetową ankietę, w której ponad 90% respondentów zadeklarowało jasno, że nie chce tego wszystkiego, co niesie ze sobą Reforma26. Kompas Jutra, dla polskich dzieci. Tak też zdecydował prezydent Karol Nawrocki wetując 18 grudnia 2025 r. ustawę, która miała wprowadzić te szkodliwe zmiany.
Niestety na tym sprawa się nie kończy.

MEN obchodzi prezydenckie weto

Już dzień po zawetowaniu przez prezydenta ustawy Barbara Nowacka ogłosiła, że Reforma26. Kompas Jutra i tak zostanie wdrożona, jednak stanie się to za pomocą kolejno wydawanych rozporządzeń. Takie rozporządzenia są już przygotowywane – jeszcze w styczniu zostały ogłoszone w tej sprawie konsultacje publiczne, które trwały… 7 dni.
Pierwszy etap zmian ma dotyczyć przedszkoli oraz klas I i IV szkół podstawowych – jego wdrożenie planowane jest już na wrzesień, z początkiem roku szkolnego 2026/2027. Od kolejnego roku szkolnego, 2027/2028, zmianami objęte zostaną klasy I szkół ponadpodstawowych.

Dobrze zaplanowana kampania

Minister zapowiedziała również, że zorganizuje cykl spotkań w całym kraju, podczas których będzie przekonywać do swoich pomysłów nauczycieli. Cykl ten rozpoczął się 16 stycznia br. i jest mocno reklamowany na stronie internetowej MEN oraz na profilach ministerstwa w mediach społecznościowych. Jest kilka filmików PR-owych, są też oczywiście zdjęcia – uśmiechnięta Barbara Nowacka fotografuje się z nauczycielami, a podczas prelekcji sale są pełne. Jednym słowem cała akcja jest dobrze przygotowana, a do tego przygotowana z rozmachem, bo MEN planuje objąć swoją trasą co najmniej 20 tysięcy nauczycieli podczas co najmniej 70 spotkań w różnych miejscowościach; do końca trwającego roku szkolnego spotkania mają się odbyć we wszystkich województwach. Na chwilę obecną nie ma całościowego planu trasy – co kilka dni pojawiają się na stronach MEN bieżące informacje o spotkaniach w najbliższym czasie.
W relacjach z trasy promującej Reformę26. Kompas Jutra niewiele jest informacji merytorycznych. Dowiedzieć się z nich można, że w spotkaniach, na których MEN reprezentuje nie tylko Barbara Nowacka, ale także jej podwładni, udział biorą nauczyciele, dyrektorzy szkół, samorządowcy i rodzice, a także przedstawiciele Instytutu Badań Edukacyjnych (IBE) i – uwaga – ambasadorzy reformy, jednak bez wyjaśnienia, co to właściwie oznacza. Wydarzenia to nie tylko prelekcje, ale i czas na pytania uczestników oraz część warsztatową.
„Podczas rozmów z lokalnym środowiskiem oświatowym wiceminister akcentowała znaczenie dobrostanu i sprawczości ucznia w nowym systemie. Podkreślała, że Reforma26. Kompas Jutra stawia na budowanie bezpiecznego środowiska szkolnego oraz relacji, które są fundamentem efektywnej nauki." czy „Rozmowy z lokalnym środowiskiem oświatowym koncentrowały się na autonomii nauczyciela i sprawczości szkoły" – tak brzmią przykładowe podsumowania spotkań opublikowane na stronie MEN.
„Reforma26 daje pedagogom większą swobodę w doborze metod pracy, przy jednoczesnym zachowaniu spójnych celów edukacyjnych dla całego kraju. Podkreślano, że wdrażane zmiany są poparte twardymi danymi i tysiącami ankiet zebranych przez Instytut Badań Edukacyjnych" – to kolejne podsumowanie, ale nie brakuje też innych tematów: „Podsekretarz Stanu Izabela Ziętka rozmawiała z nauczycielami o praktycznych aspektach edukacji włączającej oraz o nowych przedmiotach: edukacji obywatelskiej i zdrowotnej."

„Za nami intensywne dni spotkań poświęcone zmianom, które mają dostosować polską szkołę do wyzwań XXI wieku. Była przestrzeń na pytania, wątpliwości i pomysły, a także warsztaty pokazujące reformę w praktyce" – przekonuje ministerstwo obserwatorów swojej strony na Facebooku.
„'Młody człowiek potrzebuje konkretnych kompetencji: sprawczości, zdolności do komunikacji i porozumiewania się oraz umiejętności krytycznego korzystania z nowych technologii - w tym rozróżniania prawdy od fałszu' - mówiła Ministra Edukacji @barbaraanowacka w Chorzowie" – to z kolei portal X, gdzie można znaleźć trochę cytatów z wypowiedzi, jakie padały na spotkaniach.

Jaka jest prawda o odbiorze społecznym działań MEN?

„Stawiamy na dialog - bo szkołę przyszłości chcemy budować wspólnie" – to tylko jeden z wielu tego rodzaju PR-owych wpisów, budujących przekonanie, że uwagi i wątpliwości nauczycieli i rodziców są rzeczywiście brane pod uwagę. Jak jednak jest w rzeczywistości? Wystarczy zderzyć to, co mówią przedstawiciele MEN z tym, o czym alarmują eksperci KROPS, wielokrotnie przywoływani na naszych łamach: dwa zupełnie odmienne głosy, dwa zupełnie odmienne światy.
Czy te światy ścierają się na organizowanych przez MEN spotkaniach? Tego się nie dowiemy, bowiem w tej dobrze przygotowanej akcji ministerstwa brakuje jednego: relacji wideo ze spotkań, nie mówiąc już o transmitowaniu ich na żywo. Ministerstwo ma swój kanał na YouTube, a na nim transmisje wideo ze spotkań sprzed 8 miesięcy, co oznacza, że ta forma komunikacji nie jest urzędnikom MEN obca. Dlaczego więc nie ma transmisji ani relacji wideo post factum z trasy propagującej Reformę26. Kompas Jutra?
Być może taki zamiar był, o czym świadczy transmisja z briefingu prasowego przed pierwszym spotkaniem z nauczycielami w ramach trasy. Transmisja odbyła się na portalu Facebook, jednak obecnie nie jest już dostępna. Na Facebooku nie ma po niej śladu, pozostał jednak odsyłający do niej post z nieaktywnym linkiem na portalu X.
O dostępność zapisów wideo ze spotkań w ramach trasy promującej Reformę26. Kompas Jutra zapytaliśmy Ministerstwo Edukacji Narodowej i na ten moment nie otrzymaliśmy jeszcze odpowiedzi. Do tematu wrócimy po ich otrzymaniu.

źródła:
https://www.rp.pl/prawo-w-polsce/art43535781-men-reaguje-na-weto-prezydenta-bedziemy-wprowadzac-reforme-programowa-rozporzadzeniami
https://www.gov.pl/web/edukacja
https://reforma26.men.gov.pl/
https://x.com/MEN_GOVPL
https://www.facebook.com/ministerstwo.edukacji

usunięty briefing: https://x.com/MEN_GOVPL/status/2012105715654295988

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.