Rekrutacja do szkół ponadpodstawowych to jeden z najważniejszych momentów w edukacji każdego dziecka - a znajomość zasad naliczania punktów może znacząco zwiększyć szanse na dostanie się do wymarzonej szkoły.

Rekrutacja do szkół ponadpodstawowych odbywa się po otrzymaniu wyników egzaminu ósmoklasisty i świadectw szkolnych. Łącznie każdy uczeń może zgromadzić aż 200 punktów rekrutacyjnych. Po 100 punktów przysługuje za wyniki z egzaminu oraz za świadectwo ukończenia szkoły - w tym ostatnim przypadku uwzględnia się szczególne osiągnięcia uczniów, takie jak udział w zawodach przedmiotowych, sportowych i artystycznych, a także zaangażowanie społeczne w postaci wolontariatu.

Ile punktów można zdobyć z egzaminu ósmoklasisty?

Aby dostać się do wybranej szkoły, uczeń musi zdać egzamin ósmoklasisty, który składa się z trzech części: języka polskiego, matematyki i wybranego języka obcego nowożytnego. W każdej szkole obowiązują inne progi punktowe, dlatego dobry wynik z testu kończącego szkołę podstawową to połowa sukcesu. Wyniki egzaminu wyraża się procentowo, a następnie przelicza na punkty rekrutacyjne.

W przypadku języka polskiego oraz matematyki wynik procentowy mnoży się przez współczynnik 0,35 - oznacza to, że za 100% z danego testu uczeń otrzymuje 35 punktów. Wynik z języka obcego mnoży się przez 0,3, co daje maksymalnie 30 punktów przy wyniku 100%. Łącznie z egzaminu można uzyskać do 100 punktów.

Przelicznik ocen ze świadectwa szkolnego

Kolejne 100 punktów można zdobyć na podstawie świadectwa szkolnego. Pod uwagę bierze się oceny z języka polskiego, matematyki oraz dwóch przedmiotów ustalonych przez dyrektora szkoły - zależnie od profilu klasy, do której uczeń aplikuje. Doliczane są również punkty za szczególne osiągnięcia, takie jak konkursy przedmiotowe i wolontariat.

Przelicznik ocen na punkty wygląda następująco:

  • ocena celująca - 18 punktów
  • ocena bardzo dobra - 17 punktów
  • ocena dobra - 14 punktów
  • ocena dostateczna - 8 punktów
  • ocena dopuszczająca - 2 punkty

Za świadectwo z wyróżnieniem (tzw. „czerwony pasek") uczeń otrzymuje dodatkowo 7 punktów. Warto też pamiętać, że aktywność społeczna jest nagradzana - za udokumentowany wolontariat przysługują 3 punkty.

Punkty za konkursy i olimpiady przedmiotowe

Sporo dodatkowych punktów można uzyskać za zajęcie wysokiego miejsca w zawodach wiedzy. W zależności od zasięgu konkursu lub jego etapu przyznaje się punkty za wyniki co najmniej na szczeblu powiatowym. W praktyce dodatkowe punkty za konkursy mogą przesądzić o przyjęciu do wymarzonej szkoły - w najbardziej obleganych liceach różnice między kandydatami wynoszą często zaledwie 1–2 punkty. Dlatego warto już w klasach VII–VIII świadomie brać udział w konkursach przedmiotowych, szczególnie tych organizowanych przez kuratora oświaty.

Najwyżej punktowane są osiągnięcia w konkursach przedmiotowych o zasięgu ponadwojewódzkim, organizowanych przez kuratorów oświaty na podstawie porozumień między województwami:

  • 10 punktów - tytuł finalisty konkursu przedmiotowego
  • 7 punktów - tytuł laureata konkursu tematycznego lub interdyscyplinarnego
  • 5 punktów - tytuł finalisty konkursu tematycznego lub interdyscyplinarnego

Wysoko punktowane są także konkursy o zasięgu międzynarodowym i ogólnopolskim. W przypadku przedmiotów artystycznych:

  • 10 punktów - finalista konkursu z przedmiotów objętych ramowym planem nauczania szkoły artystycznej
  • 4 punkty - laureat turnieju z przedmiotów artystycznych nieobjętych planem
  • 3 punkty - finalista takiego turnieju

W konkursach o zasięgu wojewódzkim liczba punktów zależy od rangi konkursu i liczby uzyskanych tytułów:

  • 10 punktów - dwa lub więcej tytułów finalisty konkursu przedmiotowego
  • 7 punktów - dwa lub więcej tytułów laureata konkursu tematycznego lub interdyscyplinarnego
  • 5 punktów - dwa lub więcej tytułów finalisty takich konkursów

Przy pojedynczych tytułach na szczeblu wojewódzkim:

  • 7 punktów - finalista konkursu przedmiotowego
  • 5 punktów - laureat konkursu tematycznego lub interdyscyplinarnego
  • 3 punkty - finalista takiego konkursu

Uczeń może zdobyć punkty także za wysokie miejsca w innych konkursach i zawodach - zarówno wiedzy, jak i artystycznych czy sportowych - organizowanych przez kuratora oświaty lub inne podmioty. Punktacja w tym przypadku wynosi:

  • 4 punkty - szczebel międzynarodowy
  • 3 punkty - szczebel krajowy
  • 2 punkty - szczebel wojewódzki
  • 1 punkt - szczebel powiatowy

Ważne: punktów za udział w konkursach i zawodach nie można sumować w nieskończoność. Łącznie za wszystkie tego rodzaju osiągnięcia można otrzymać maksymalnie 18 punktów.

Jakie oceny liczą się do danego profilu?

W rekrutacji do liceów ogólnokształcących i techników ogromne znaczenie ma profil klasy - to on decyduje, które przedmioty poza językiem polskim i matematyką będą dodatkowo punktowane. Każda szkoła określa w regulaminie rekrutacji cztery przedmioty brane pod uwagę: język polski i matematykę (obowiązkowo) oraz dwa przedmioty kierunkowe powiązane z profilem. To właśnie te dwa dodatkowe przedmioty często decydują o szansach kandydata.

W klasach humanistycznych (np. profil historia–WOS, prawo, media) szkoły najczęściej punktują: język polski, matematykę, historię oraz wiedzę o społeczeństwie lub język obcy.

W klasach o profilu medycznym (biologia–chemia) pod uwagę brane są zwykle: język polski, matematyka, biologia i chemia. W niektórych liceach zamiast chemii może być punktowana fizyka lub język obcy - kandydaci na ten profil powinni mieć bardzo dobre lub celujące oceny z biologii i chemii, ponieważ konkurencja bywa tu największa.

Profil matematyczno-fizyczny (politechniczny) uwzględnia zazwyczaj: język polski, matematykę, fizykę oraz informatykę lub język obcy. W tym przypadku matematyka ma szczególne znaczenie - zarówno ocena na świadectwie, jak i wynik egzaminu ósmoklasisty mogą istotnie podnieść łączną liczbę punktów.

W klasach językowych (np. dwujęzycznych lub z rozszerzonym angielskim, hiszpańskim czy niemieckim) punktowane są najczęściej: język polski, matematyka, język obcy nowożytny oraz geografia, historia lub drugi język obcy. Część szkół organizuje dodatkowo sprawdziany kompetencji językowych, zwłaszcza w oddziałach dwujęzycznych.

W klasach o profilu ekonomicznym, menedżerskim lub społecznym szkoły zazwyczaj biorą pod uwagę: język polski, matematykę, geografię oraz wiedzę o społeczeństwie lub język obcy.

Technikum - profil zawodu decyduje o przedmiotach

W technikach punktowane przedmioty zależą bezpośrednio od wybranego zawodu. Przykładowe zestawienia dla popularnych kierunków:

  • technik informatyk - matematyka, informatyka, fizyka
  • technik ekonomista - matematyka, geografia, wiedza o społeczeństwie
  • technik hotelarstwa - język obcy, geografia
  • technik mechanik - matematyka, fizyka

Warto dokładnie sprawdzić regulamin konkretnej szkoły, ponieważ lista punktowanych przedmiotów może się różnić nawet w obrębie tego samego miasta. Znając zasady rekrutacji i sposób naliczania punktów, można świadomie zaplanować przygotowania - i zwiększyć swoje szanse na przyjęcie do wymarzonej szkoły. Powodzenia!