Szkoła nie może być miejscem narzucania kontrowersyjnych ideologii - wielkopolska kurator oświaty w obronie praw rodziców

Rodzice z Wielkopolski alarmują — w niektórych poznańskich szkołach organizowane są dodatkowe zajęcia o charakterze ideologicznym bez ich wiedzy i zgody. W odpowiedzi Wielkopolski Kurator Oświaty wydała oficjalny komunikat, przypominając dyrektorom i nauczycielom obowiązujące przepisy prawa.

Rodzice skarżą się na zajęcia bez ich zgody

Na stronie internetowej Wielkopolskiego Kuratorium Oświaty ukazał się oficjalny komunikat kurator Elżbiety Leszczyńskiej, skierowany do dyrektorów i nauczycieli szkół oraz placówek miasta Poznania i całego województwa wielkopolskiego. Jak wynika z dokumentu, w ciągu ostatnich dwóch miesięcy do kuratorium napływały niepokojące sygnały od rodziców.

W okresie ostatnich 2 miesięcy przedstawiciele różnych środowisk (w szczególności rodzice) zwracają się do Wielkopolskiego Kuratora Oświaty z niepokojącymi informacjami, z wnioskami o interwencję, z zapytaniami dotyczącymi planowania i organizowania, w niektórych szkołach (w szczególności m. Poznania) dodatkowych, obowiązkowych dla uczniów zajęć o charakterze ideologicznym, zajęć z zakresu edukacji seksualnej, na które rodzice nie wyrazili zgody lub nie zostali o nich przez szkołę poinformowani.

Prawo gwarantuje rodzicom pierwszeństwo w wychowaniu dzieci

Komunikat zawiera szczegółowe przypomnienie obowiązujących w Polsce przepisów prawnych, które gwarantują rodzicom prawo do wychowywania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami. Rola szkoły w tym zakresie została określona wyłącznie jako pomocnicza wobec rodziców — nie zastępcza ani nadrzędna.

Kurator Leszczyńska podkreśliła, że wszelkie działania podejmowane przez szkoły z pominięciem obowiązującej polityki oświatowej państwa oraz bez akceptacji rodziców niosą poważne konsekwencje. Jak czytamy w komunikacie: „akcje, przedsięwzięcia, dodatkowe zajęcia edukacyjne realizowane w szkołach z pominięciem polityki oświatowej państwa oraz akceptacji rodziców uczniów mogą prowadzić do złamania przepisów prawa, przyczynić się do napięć i sporów w środowisku szkolnym". Kurator zaznaczyła również, że szkoła „nie może być miejscem światopoglądowej indoktrynacji dzieci i młodzieży, upowszechniania, narzucania kontrowersyjnych ideologii i praktyk". (podkr. red.)

Karta Równości a nadzór pedagogiczny — ważne rozgraniczenie

W komunikacie znalazło się także bezpośrednie odniesienie do Karty Równości uchwalonej przez Radę Miasta Poznania 11 lutego 2020 roku. Kurator poinformowała, że art. 13 ust. 3 tego dokumentu nie może mieć zastosowania w praktyce szkolnej, ponieważ — jak wyjaśniono — „jednostka samorządu terytorialnego jako organ prowadzący nie sprawuje nadzoru pedagogicznego nad szkołami i placówkami oświatowymi".

Warto przypomnieć, że wspomniany art. 13 ust. 3 Karty Równości zobowiązuje sygnatariusza m.in. do sprawdzania materiałów edukacyjnych, programów nauczania i metod dydaktycznych pod kątem zwalczania stereotypowych postaw dotyczących ról kobiet i mężczyzn. Kurator jednoznacznie wskazała granicę kompetencji samorządu w tym obszarze.

Cały komunikat Wielkopolskiej Kurator Oświaty Elżbiety Leszczyńskiej można przeczytać tutaj.

Zdjęcie ilustracyjne/Pixabay.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.