Jak przetrwać zimę, nie zapadając w zimowy sen

Anna Magdalena Andrzejewska

Coraz krótsze dni, coraz dłuższe noce. Zaczynamy pracę – ciemno. Kończymy pracę – ciemno. Za oknem szaroburo. Brak ciepła słońca sprzyja chandrze i obniżonemu nastrojowi. Na dodatek w ostatnich latach rozświetlającego świat śniegu jak na lekarstwo… Większość z nas najchętniej usiadłaby przed strzelającym kominkiem w grubych skarpetach, pod ciepłym kocem z dobrą książką i gorącym kubkiem kakao. Część z nas najchętniej poszłaby spać na cały ten okres, aby obudzić się wraz z ciepłymi promieniami wiosennego słońca. Ale nie jesteśmy ani niedźwiedziami, ani borsukami i musimy zmierzyć się z tą zimną i ciemną rzeczywistością. Jest jednak kilka dobrych pomysłów na przetrwanie.

Jednym z najlepszych sposobów jest aktywność fizyczna. Nie rezygnujmy z niej pomimo chłodu. Spacery po lesie czy parku, gdy nie ma śniegu rolki lub rower, gdy jest śnieg sanki, narty i… rower. Zimowe dni to doskonała okazja, aby pokazać dzieciom, jak bardzo różnią się między sobą pory roku, jak inaczej zachowują się zwierzęta i rośliny. Spacerujmy rodzinnie. Jeżeli pogoda jest tak paskudna, że naprawdę nie da rady wyjść, ruszajmy się w domu – i nie chodzi od razu o ćwiczenia przed komputerem czy zakup domowej siłowni. I dla dorosłych, i dla dzieci świetnym sposobem na ruch jest taniec. Włączmy Waka Waka i do przodu!

Oczywiście obecność śniegu zawsze zwiększa kreatywność. Nie ograniczajmy się do bałwana. Ze śniegu można budować prawdziwe cuda – zamki, wioski, igloo i generalnie wszystko, co sobie wymyślimy...

Ważnym elementem jest dieta i pewnie już niektórzy nie mogą słuchać o zbawiennym wpływie warzyw i owoców na zimową dietę, warzywno-owocowych koktajli (co oczywiście jest prawdą), ale zima to także czas, gdy możemy na rozgrzanie zrobić gorącą czekoladę (gorzka czekolada zawiera między innymi magnez, potas i żelazo, ma działanie przeciwdepresyjne, poprawia koncentrację, wydziela hormon szczęścia i dodaje energii – jedzenie jej pozytywnie wpływa na organizm, o ile spożywamy ją w rozsądnych ilościach). Własnoręcznie upieczone pierniki czy babeczki na pewno poprawią humor wszystkim domownikom.

W sen zimowy nie zapadniemy, ale w tej zimowo-depresyjnej układance sen ma kluczowe znaczenie. Niewyspanie sprawia, że jesteśmy jeszcze bardziej zmęczeni, znużeni i senni. Brak nam energii i nie mamy siły do działania.

Nawet jeżeli dzieci uczą się zdalnie, a my pracujemy w domu, dobrze jest zmobilizować się i zamienić piżamę na normalne ubranie (może niekoniecznie garnitur czy garsonkę, ale strój, w którym nie wstydzilibyśmy się wyjść poza dom). To naprawdę działa!

Ładne i pachnące mieszkanie także poprawia nastrój. Udekorujmy dom, wytrzyjmy drewniane meble ściereczką nasączoną olejkiem waniliowym, zapalmy kominek zapachowy z odstresowującymi olejkami (na dodatek niektóre z olejków, jak np. rozmarynowy, cynamonowy, goździkowy mają działanie antywirusowe i przeciwbakteryjne).

Nikomu nie trzeba mówić, że na chandrę najlepsze jest dobre towarzystwo. W rodzinie trzeba zadbać o spędzony razem czas. Gry, zabawy, wartościowy film, wspólne gotowanie czy majsterkowanie, a nawet przedświąteczne porządki w przyjaznej atmosferze, wśród kochanych osób sprawią, że zima minie szybciej. Pomimo utrudnień w spotkaniach spowodowanych epidemią, kontaktujmy się z przyjaciółmi – choćby online. Rozmowy z ludźmi, z którymi dobrze się czujemy, odgonią najgorsze zimowe demony.

I nade wszystko nie traćmy pogody ducha! Każda pora roku jest wyjątkowa. Korzystajmy z tego.

Zdjęcie ilustracyjne/Pixabay.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.