Przyspieszony kurs oszczędzania

prof. Michał A. Michalski
kulturoznawca

Od czasu do czasu wspominamy w rodzinie zabawną historię zasłyszaną od kolegi, który swojej córeczce, zanim poszła do przedszkola, przynosił z pracy kartki, które były już niepotrzebne, żeby mogła na nich rysować. Owe kartki były z jednej strony zadrukowane, a więc nie była to sytuacja z dowcipu: Chłopiec wraca ze szkoły z uwagą w dzienniczku, bo zabrał koledze ołówek. Rozczarowany tata pyta: Synku, dlaczego zabrałeś koledze ołówek? Wystarczyło przecież powiedzieć, a tatuś przyniósłby ci z pracy dziesięć takich ołówków! A więc kartki, o których mowa, to nie był towar pierwszej potrzeby i surowiec niezbędny do wykonywania pracy, ale zbędna makulatura. I służyły świetnie do rysowania do momentu, gdy córeczka kolegi poszła do przedszkola. Wówczas dokonała przełomowego odkrycia. Wróciła do domu i powiedziała z przejęciem: Tato, w przedszkolu kartki są białe z obu stron!

W obecnej sytuacji, gdy życie miliardów ludzi na świecie i milionów w Polsce toczy się w tak odmienny sposób - gdy wielu z nas zmuszonych jest pracować inaczej, a wielu zapewne też mierzy się z wizją utraty pracy - temat oszczędności wyłania się niejako automatycznie. Sporo wskazuje na to, że oszczędniejsze życie - pod pewnymi względami być może skromniejsze - będzie dotyczyć nas wszystkich. I zapewne jeśli chodzi o świat zachodni, którego jesteśmy częścią, w jakimś stopniu wpłynie to pozytywnie na środowisko naturalne i miejmy nadzieję także na społeczeństwa XXI wieku, które (za) bardzo przyzwyczaiło się, że wszystko musi być tu i teraz - od razu!

Zapewne poziom życia do jakiego się przyzwyczailiśmy zmieni się. W wymiarze rodzinnym warto taką sytuację wykorzystać jako szansę do przemyślenia, a może przewartościowania naszej codzienności. Dzięki temu może się okazać, że pomimo skromniejszych warunków ekonomicznych, odkryjemy i docenimy bardziej łączące nas relacje i wspólnie spędzany czas, a przez to - kto wie - może będziemy szczęśliwsi niż wcześniej?

A może nawet stwierdzimy kiedyś, że ten przyspieszony kurs oszczędzania, w jakim uczestniczymy z naszymi dziećmi, będzie jedną z cenniejszych lekcji naszego życia, w którym nie zawsze wszystkie kartki są białe z obu stron.

Zdjęcie ilustracyjne/Pixabay.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.