Strój nastolatek

Dorota Kopaczewska

Moda dla nastolatek to coś bardzo ważnego. U dziewcząt zainteresowanie nią wiąże się zwykle z okresem dojrzewania, częstszym spoglądaniem w lustro, chęcią podkreślenia swojej indywidualności lub przynależności do jakiejś grupy rówieśniczej. Nie dziwmy się więc, że w okresie, gdy dziecko kontestuje nasze wartości, poszukuje siebie, nie będzie ubierało się tak, jak życzy sobie tego mama i tata. Wybory i inspiracje naszych pociech zwykle będą daleko odbiegać od naszych wzorców i kanonów piękna. Lepiej pozwolić nastolatkom eksperymentować z ubieraniem się, niż kłócić się o każdy drobiazg. Warto jednak wcześniej ustalić pewne ramy, co jest dla nas ważne i na co się nie zgadzamy. Zawsze możemy odwołać się do kultury osobistej i szacunku dla innych, jaki wyrażamy także swoim strojem. Młode dziewczyny wzorują się na tym, co widzą w mediach społecznościowych, chcą się podobać, być popularne. Próbują więc naśladować to, co widzą na Instagramie, TikToku etc. Często są nieświadome efektu, jaki wywołują swoim strojem, nie wiedząc jak on wpływa na płeć przeciwną. Nie są też świadome zagrożeń, jakie mogą na siebie sprowadzić, zbyt eksponując swoje ciało. Moje doświadczenie ze starszymi córkami nauczyło mnie, że trzeba ciągle rozmawiać z nastolatkami na tematy wyglądu, sposobu ubierania się. Młodzi boją się wyśmiania, braku akceptacji ze strony rówieśników. To, jak się wygląda, jest przepustką do bycia cool. Modny wygląd daje wiele korzyści.

Strojem przesyłamy komunikat światu. Mówimy wiele o sobie, naszych wartościach, upodobaniach, o tym, skąd pochodzimy. Komunikat ten jest automatycznie odczytywany przez otoczenie. Oceniani jesteśmy poprzez stereotypy, np. kobieta skąpo ubrana kojarzy się z „łatwą". Może być to dla wielu krzywdzące, ale tak już jest. Obraz zastępuje tysiące słów. Pierwsze wrażenie formułowane jest w przeciągu 30 do 60 sekund i trudno jest potem je zmienić.

W przypadku młodych dziewczyn bardzo ważny jest głos taty, to w jego oczach chcą się przeglądać, być uznane za piękne i wartościowe. Zapewne będą się buntowały przeciwko temu, że spódnica jest za długa lub bluzka za duża, ale z czasem same zaczną zauważać spojrzenia innych ludzi, gdy ktoś ubrany jest niestosownie. Moja 14-letnia córka powiedziała mi kiedyś: „Mamo, widziałam jak facet gapił się na dziewczynę w krótkich spodenkach. To było obleśne". Nastolatki często buntują się przeciwko takim „spojrzeniom"...

Czy atrakcyjny wygląd musi być modny? Od zawsze podziwiane były osoby, które miały swój styl. Własny styl, to pewna opowieść o sobie, która uzewnętrznia się w sposobie bycia i ubierania się. Własny styl, to efekt poszukiwań, poznania siebie i umiejętność wyrażenia tego na zewnątrz. Warto zachęcać młodzież, aby zaczęła ten proces jak najwcześniej. Naszą rolą w tej podróży ku dorosłości jest być blisko i dawać feedback.

Warto, aby dziewczyny zaczęły dostrzegać swoje ciało, to że ono się zmienia. Być może z kruchej dziewczynki wyrasta kobieta z obfitym biustem. Sposób ubierania się powinien być dostosowany do warunków. Jeśli podoba mi się styl „słodkiej lolity", ale jestem dużą blondyną i mam ostry temperament, to wysyłać będę światu niespójny komunikat, coś tu nie będzie grało. Ludzie nie będą mi ufać.

Pamiętam, jak w pierwszej klasie liceum nosiłam przypinkę Make peace not war, którą sama sobie zrobiłam. Chciałam się wyróżnić. Zwróciła ona uwagę kilku kolegów, którzy uznali mnie za interesującą i zaczęli rozmawiać ze mną na tematy niezwiązane ze szkołą.

Moda dotyczy także chłopców. Ilu z nich jest odważnych na tyle, aby założyć marynarkę? Kiedyś byłam na spotkaniu dotyczącym mody i właściciel sklepu z męską odzieżą powiedział, że jeśli przychodzi do niego chłopak i ma koszulę włożoną w spodnie, to już jest dużo. Nonszalancja, wygoda i wolność pojmowana jako „wolność od obowiązku" przenikają także do współczesnej mody.

Zdjęcie ilustracyjne/Pexels.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.