Wychowywanie do wdzięczności

Czy wiesz, że ucząc dziecko mówić „dziękuję", dajesz mu jeden z najpotężniejszych kluczy do szczęśliwego życia? Wdzięczność to nie tylko kwestia dobrych manier - to fundament dobrostanu, silnych relacji i szlachetnego charakteru.

Czym jest wdzięczność?

Słowo wdzięczność pochodzi od łacińskiego gratia, które - w zależności od kontekstu - oznacza łaskę, łaskawość lub właśnie wdzięczność. W pewnym sensie obejmuje ona wszystkie te znaczenia naraz. To świadome, wdzięczne uznanie za to, co dana osoba otrzymuje - zarówno w wymiarze materialnym, jak i niematerialnym. Praktykując wdzięczność, ludzie dostrzegają dobro w swoim życiu i przyjmują, że jego źródło leży przynajmniej częściowo poza nimi samymi.

W rezultacie wdzięczność pomaga również połączyć się z czymś większym niż my sami jako jednostki - czy to z innymi ludźmi, naturą, czy siłą wyższą. To szczególna zdolność do wychodzenia poza własne „ja" i dostrzegania szerszego kontekstu swojego życia.

Co mówi nauka o wdzięczności?

Kiedy rodzice uczą dzieci grzeczności i oczekują od nich mówienia „dziękuję", „proszę" czy „przepraszam", nie uczą ich jedynie dobrych manier - uczą ich sekretu wiecznego szczęścia. Badania psychologiczne prowadzone m.in. przez dr. Roberta A. Emmonsa z University of California w Davis, dr. Michaela E. McCullouga z University of Miami oraz dr. Martina E.P. Seligmana z University of Pennsylvania potwierdzają, że wdzięczność jest silnie i konsekwentnie związana z większym szczęściem.

Zgodnie z wynikami tych badań, wdzięczność pomaga ludziom:

• odczuwać więcej pozytywnych emocji,
• czerpać radość z dobrych doświadczeń,
• poprawiać swoje zdrowie,
• skuteczniej radzić sobie z przeciwnościami losu,
• budować silne i trwałe relacje z innymi.

Oczywiście badania nie mogą jednoznacznie udowodnić zależności przyczynowo-skutkowej, jednak zdecydowana ich większość potwierdza wyraźny związek między wdzięcznością a dobrostanem jednostki. Wdzięczność pozwala wyzwolić się z frustracji ciągłego dążenia do zaspokajania potrzeb materialnych i jest niezwykle ważna w budowaniu oraz pielęgnowaniu głębokich relacji.

Kiedy i jak uczyć dzieci wdzięczności?

Najlepszym wiekiem do rozpoczęcia nauki dobrych manier jest okres między drugim a siódmym rokiem życia. W tym czasie dzieci posługują się inteligencją intuicyjną i chłoną wiedzę wszystkimi zmysłami, stopniowo zaczynając rozumieć prawdziwą wartość szacunku, sprawiedliwości i empatii. Praktykowanie uprzejmości i wdzięczności od najmłodszych lat pomaga budować siłę charakteru, niezłomność i szlachetność.

Najważniejszą zasadą jest jednak bycie dla dziecka wzorem do naśladowania. Rodzice powinni sami okazywać wdzięczność, mówić o niej przy dzieciach i tłumaczyć, czym jest - aby dziecko zrozumiało jej wagę nie tylko intelektualnie, ale przede wszystkim emocjonalnie.

Praktyczne sposoby rozwijania wdzięczności

Wdzięczność można wyrażać na wiele sposobów, a także świadomie ją rozwijać i pielęgnować. Warto wypróbować kilka sprawdzonych metod:

• Dziennik wdzięczności - zachęć dziecko do codziennego zapisywania od 2 do 5 rzeczy, za które jest wdzięczne, wraz z wyjaśnieniem, dlaczego każda z nich sprawia mu radość.
• Modlitwa - osoby religijne mogą pielęgnować wdzięczność poprzez modlitwę; pod koniec wieczornych modlitw warto podziękować za to, co dobrego wydarzyło się danego dnia.
• List z podziękowaniem - napisanie listu wyrażającego wdzięczność i uznanie do osoby, która pozytywnie wpływa na nasze życie, jest pięknym i trwałym gestem.
• List do siebie samego - warto od czasu do czasu napisać list do siebie, dostrzegając własne zasoby, umiejętności i to, jak nasze działania wpływają na dobrostan innych.
• Cotygodniowa refleksja - raz w tygodniu warto usiąść i zapisać swoje „błogosławieństwa" - zastanawiając się, co poszło dobrze i za co jesteśmy wdzięczni. Ważne, by być konkretnym i przywoływać towarzyszące temu uczucia.

Dobrze jest też każdego dnia znaleźć chwilę, aby w duchu podziękować tym, którzy są dla nas dobrzy. To krótkie ćwiczenie, które z czasem staje się naturalnym nawykiem - zarówno dla dorosłych, jak i dla dzieci.

Wdzięczność jako dar na całe życie

Nauczenie dzieci wdzięczności i jej wyrażania pomoże im budować i podtrzymywać ważne relacje w późniejszym życiu. Autentyczna wdzięczność jest jak życiodajne źródło o wielkiej mocy - dlatego tak warto wychowywać do niej od najmłodszych lat.

Wdzięczność może przekształcić zwyczajne dni w prawdziwe Święto Dziękczynienia. Może zamienić rutynę w radość oraz zmienić zwykłe okazje w błogosławieństwa. - William Arthur Ward

Zdjęcie ilustracyjne / Pixabay.com