Rodziny z Ukrainy – dla dzieci szkoła, dla dorosłych praca, dla wszystkich opieka zdrowotna i świadczenia socjalne

W związku z olbrzymią falą uciekinierów wojennych z objętego wojną terytorium Ukrainy, z których większość przekracza polską granicę, ministerstwa i urzędy, obok samorządów, organizacji i indywidualnych obywateli przygotowują warunki techniczne i formalne na przyjęcie uchodźców.

W większości są to matki z dziećmi i osoby starsze, ponieważ mężczyźni w wieku 18-60 lat podlegają obowiązkowi mobilizacyjnemu na Ukrainie. Wielu odprowadza swoje żony i dzieci do granicy po czym wraca na front walki. Według najnowszych informacji z terenu Ukrainy wyjechało ok. miliona osób, w tym do Polski przybyło ok. 600 tys. uchodźców.

Nie wiadomo jak długo potrwa wojna i jaki będzie jej rezultat. W związku z tym, aby zapewnić uciekinierom właściwe warunki pobytu w Polsce, tymczasowe lub dłuższe, organizowany jest sposób ich funkcjonowania w naszym kraju.

Dzieci uchodźców mogą kontynuować naukę w Polsce

Ministerstwo edukacji przygotowało przepisy, by ukraińskie dzieci mogły integrować się i docelowo uczyć w placówkach edukacyjnych na terenie Polski.

Uczniowie z Ukrainy mają prawo do kontynuowania nauki w polskiej szkole. Dzieci i młodzież w wieku 7-18 lat korzystają z nauki i opieki na takich samych warunkach jak polscy uczniowie. – podaje ministerstwo.

W tym celu wystarczy, jeśli rodzice zgłoszą się do danej placówki i wypełnią stosowne dokumenty. Jeśli w danej szkole nie będzie miejsca dla ukraińskiego ucznia, wtedy gmina skieruje go do innej placówki na swoim terenie.

Ukraińska młodzież ucząca się może tez liczyć na wsparcie psychologiczno-pedagogiczne w polskich palcówkach oświatowych.

Zobacz też Wsparcie na rzecz Ukrainy – najważniejsze działania MEiN.

Opieka zdrowotna zagwarantowana

Ministerstwo zdrowia zagwarantowało pomoc medyczną dla wszystkich uchodźców wojennych z Ukrainy. Obecnie jest ona powszechnie udzielana, przeznaczono też do tego celu 120 szpitali. Przygotowywana jest ustawa regulująca formalnie taką pomoc – powstaje wspólnie z MSWiA.

Jednocześnie ministerstwo apeluje o rezygnację z indywidualnych zbiórek leków na rzecz zbiórek zorganizowanych przez państwowe służby medyczne w ramach działań statutowych Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych. Leki, jak podają media, są teraz jednym z najpotrzebniejszych towarów na Ukrainie. Studenci kształcący się dotąd na Ukrainie będą mogli kontynuować studia medyczne na kierunku lekarskim w Polsce – zadecydowały władze polskie.

Ministerstwo zdrowia oferuje też szczepienia przeciwko Covid-19. Warunkiem jest posiadanie dokumentu tożsamości - dowodu osobistego, paszportu albo tymczasowego zaświadczenia tożsamości cudzoziemca.

Ministerstwo zdrowia uruchomiło specjalna podstronę internetową w języku ukraińskim Pomoc medyczna dla obywateli Ukrainy.

Logistycznie i praktycznie odnośne zalecania wykonują samorządy na swoim terenie, wspierani przez obywateli i liczne organizacje, którzy gremialnie udzielają szerokiej pomocy humanitarnej zmuszonym do ucieczki z terenu wojny Ukraińcom (datki pieniężne, żywność, transport, zakwaterowanie, środki medyczne). O potrzebach uchodźców informują media i centra pomocy.

Ukraińscy uchodźcy będą mogli pracować w polskich firmach

Jako, że nie wiadomo jak długo potrwa wojna na Ukrainie i czy część uchodźców nie będzie chciała na stałe pozostać w Polsce potrzebna jest pomoc długofalowa – najlepiej w postaci możliwości pracy. W Lublinie powstaje baza firm mogących i chcących zatrudniać do pracy obywateli z Ukrainy. Pracodawcy mają określić osoby o jakich umiejętnościach i kwalifikacją są im potrzebne.

Polska wprowadziła uproszczone formuły przekraczania granicy dla uchodźców, a wkrótce legalny pobyt w naszym kraju będzie oznaczał nieograniczony dostęp do rynku pracy – zapewniają przedstawiciele ministerstwa rodziny i polityki społecznej. Informują też o nawiązaniu kontaktu z pracodawcami, którzy deklarują dostosowanie ofert do potrzeb, wynikających z przewagi kobiet poszukujących zatrudnienia.

Samorządy, organizacje pozarządowe i instytucję rynku pracy mogą ubiegać się o środki z Funduszu Pracy na aktywizację zawodową i integrację cudzoziemców legalnie przebywających w Polsce w ramach ogłoszonego 25 lutego programu „Razem Możemy Więcej – Pierwsza Edycja Programu Aktywizacyjnego dla Cudzoziemców na lata 2022–2023". Konkurs ofert trwa do 21 marca br.

Więcej szczegółów na portalu ministerstwa rodziny i polityki społecznej.

Świadczenia dla rodzin ukraińskich

Prezes ZUS zapewniła, że uchodźcy z Ukrainy będą otrzymywać pieniądze w ramach programu 500+. Natomiast minister rodziny i polityki społecznej poinformowała, że zgodnie z obowiązującym w Polsce ustawodawstwem cudzoziemcy, którzy przebywają na terenie Rzeczpospolitej i mają prawo do pracy, mogą korzystać ze świadczeń rodzinnych - a więc także ze świadczenia "Rodzina 500 plus", "Dobry start" oraz "Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego".

Władze przygotowują specjalną ustawę mająca regulować całościowo zagadnienia związane z uchodźcami wojennymi z Ukrainy.

Oprac.: wit
Źródło, TVP, Polsat, MZ, MRiPS, MEiN
Zdjęcia: Pexels.com

Ministerstwo Edukacji Narodowej ogłosiło pakiet zmian, który wejdzie w życie już od nowego roku szkolnego 2026/2027. Reforma jest najszersza od ponad dekady i dotyczy zarówno podstawy programowej, jak i struktury przedmiotów oraz systemu oceniania. Dla wielu rodziców zmiany te są zaskoczeniem – tym bardziej, że konsultacje społeczne trwały zaledwie kilka tygodni.

Co dokładnie się zmienia?

Najgłośniejszą zmianą jest połączenie biologii i geografii w jeden przedmiot o nazwie „Przyroda i środowisko". Ministerstwo argumentuje, że takie podejście pozwoli na bardziej holistyczne nauczanie o świecie naturalnym. Środowisko nauczycielskie jest jednak podzielone – część pedagogów uważa, że reforma pozbawi uczniów pogłębionej wiedzy z obu dziedzin.

„Połączenie biologii z geografią to krok wstecz. Uczniowie będą uczyć się wszystkiego po trochu, ale niczego dogłębnie. To przepis na powierzchowność."

— dr Marek Wiśniewski, biolog, Uniwersytet Warszawski

Drugą, równie kontrowersyjną zmianą jest wprowadzenie obowiązkowej edukacji zdrowotnej, która zastąpi dotychczasowe Wychowanie do Życia w Rodzinie. Nowy przedmiot ma obejmować zagadnienia zdrowia fizycznego, psychicznego oraz – co budzi największe kontrowersje – edukację seksualną według standardów WHO.

Prawa rodziców – co możesz zrobić?

Wielu rodziców pyta, czy mają jakiekolwiek narzędzia, by wpłynąć na to, czego uczy się ich dziecko. Odpowiedź brzmi: tak. Polskie prawo oświatowe daje rodzicom kilka konkretnych możliwości działania.

Warto pamiętać, że rada rodziców ma prawo opiniować szkolny program wychowawczo-profilaktyczny. Jeśli program ten jest niezgodny z Waszymi wartościami, możecie złożyć oficjalną opinię negatywną. Choć dyrektor nie jest nią związany, stanowi ona ważny głos w dyskusji.

Harmonogram wdrożenia reformy

Opinie ekspertów i organizacji rodzicielskich

Koalicja Rodziców i Organizacji Społecznych (KROPS) wydała oficjalne stanowisko, w którym sprzeciwia się wprowadzeniu edukacji zdrowotnej w proponowanym kształcie. Organizacja zgromadziła ponad 85 000 podpisów pod petycją do Ministerstwa.

Reforma budzi emocje po obu stronach. Zwolennicy wskazują na potrzebę modernizacji polskiej edukacji i dostosowania jej do wyzwań XXI wieku. Przeciwnicy obawiają się ideologizacji szkoły i naruszenia praw rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi wartościami.

Jedno jest pewne – wrzesień 2026 przyniesie polskim szkołom zmiany, których skutki będziemy odczuwać przez lata. Warto być świadomym rodzicem i aktywnie uczestniczyć w życiu szkoły swojego dziecka.